«آقا مؤمن تفرشی»؛فقیه و عالم بزرگی که در دیار خود هم غریب مانده است
شهرستان تفرش یکی از شهرهای قدیمی در استان مرکزی است که دارای شخصیتهای برجسته است. اما برخی از این شخصیتها چندان شناخته شده نیستند و علی رغم فعالیت های متعدد و اقدامات موثر برای مردم ایران و حتی ساکنان بومی ناشناخته اند.
«آقا مومن» یکی از شخصیتهای برجسته دوره قاجار در تفرش است که در مدت حیاتش فعالیتهای هنری، علمی و ادبی متعددی را انجام داده است.
آقا مومن که بود؟
«میر محمد ابن جمال الدین آقا مصطفی» مشهور به آقامومن تفرشی از سیدان والامقام تفرشی است که نسبتش به امام محمد باقر(ع) بر می گردد.
میر محمد در سال ۱۰۸۰ هجری در محله ی فَم تفرش(یکی از محله های شهر تفرش است) در خانواده ای عالم و خردمند به دنیا آمد. پس از کسب علوم اولیه راهی شهر اصفهان شد و در یکی از مدارس علوم دینی در اصفهان به دانش اندوزی پرداخت. طولی نکشید که این مرد مستعد تمام علوم زمان خود را فرا گرفت و در تمام دانش ها سرآمد شد و به محل تولدش بازگشت. او نسبت به ارشاد مردم همت گماشت.
آقا مومن مردی عارف و دانشمندی بزرگ بود که در نظم و نثر عرب نیز تبحر داشت. اشعارش معرف احوال اوست و تخلصش در شعر «داعی» بود.
میرزا اسماعیل خان دبیر تفرشی در کتاب «نخبه التواریخ»ماده تاریخ فوت آقا مومن را با حروف ابجد محاسبه و چنین سروده است:
سید والا گهر محمد مومن آنکه بدی شاخ و برگ ایمان را بیخ
رفت و چو تاریخ او دبیر رقم زد حیف ز داعی تفرش آید تاریخ
آثار آقا مومن جمع آوری و ثبت نشده است
آقا مومن مثنوی به نام «ندای قدس» و ابیاتی دیگر بر وزن مخزن الاسرار نظامی دارد. این ابیات در حدود ششصد بیت است؛ بسیاری از اشعار دیگر وی نیز تاکنون گرد آوری و چاپ نشده است.
مثنوی آقا مومن که ندای عارفانه او و شامل ۱۷۰ بیت شعر جذاب است که در پایان دیوان اشعار آقا صادق هجری درج شده است.
آقا مومن در سال ۱۱۷۰ هجری قمری وفات کرد و در قبرستان جنب امامزاده محمد(ع) به خاک سپرده شد؛ بعدها و در دوره ی قاجار، توسط منشی مخصوص صدر اعظم ناصرالدین شاه قاجار به نام میرزا قلی خان تفرشی گنبد و بارگاهی روی قبرش بنا شد.
این بارگاه دارای ایوان، رواق و حیاط بندی بزرگ بود و از جمله زیارتگاههای عمومی شهر تفرش محسوب می شد. اما با تبدیل تفرش به شهرستان، آن قبرستان هم تخریب و تبدیل به میدان باغ ملی شد.
ناخوانایی تابلوی کنار مقبره!
اکنون مقبره آقا مومن در گوشه ای از پارک باغ ملی شهر تفرش قرار دارد که با توجه به شهرت و شخصیتش، مورد بی مهری قرار گرفته است. چراکه حتی با گذشت سالها و پیشرفت های این شهرستان هنوز تابلوی رنگ و رو رفته ای که در کنار مقبره این شخصیت برجسته نصب شده تعویض نشده و خوانایی لازم را ندارد.


آثار آقا مومن هنوز به صورت کامل مستند نشده است/پیگیری ها برای حفظ آثار، اشعار و حتی مقبره آقا مومن جواب نداده است
عباس ملا اسماعیلی یکی از قدیمی های شهر تفرش و باخبر از تاریخ شهر تفرش در گفتگو با ندای تفرش در خصوص آقا مومن گفت: نسب آقا مومن با ۳۱ واسطه به امام محمد باقر(ع) می رسد. پدرش کمال الدین مصطفی و اعلی جدش عبدالعظیم حسنی است.
ملا اسماعیلی اظهار کرد: آقا مومن از جمله فقها و علمای بزرگ اواخر دوره ی صفویه بود که در خطاطی، شعر، علم و دانش از جمله سرآمدان زمان خود بوده است. او در شعر بیشتر به سمت قصیده سرایی شعر سروده که مضامین اشعارش بیانگر استادی، صفای باطن و ضمیر پاک وی است.
وی با اشاره به مقبره ی قدیم آقا مومن افزود: در قدیم به خاطر دارم که مقبره بزرگی برای آقا مومن توسط میرزا قلی خان اتابک تفرشی منشی علی اصغر خان اتابک صدر اعظم ناصرالدین شاه ساخته شده بود که دارای ۳ اتاق، یک ایوان بزرگ و گنبد کوچک بود. این مکان از جمله زیارتگاههای عمومی شهر تفرش بود. اما در حدود ۵۰ سال گذشته با تبدیل تفرش به شهرستان و ایجاد و تعریض خیابانها، شبانه مقبره را خراب کردند.
این تاریخ دان تفرشی افزود: پس از تخریب مقبره، بعدها به دستور آیت الله مرعشی نجفی سنگ قبری بر روی قبر اصلی نصب شد.
ملااسماعیلی با تاسف از این که آثار آقا مومن هنوز به صورت کامل مستند نشده است، بیان کرد: پیگیریهای متعددی شده ولی هیچ کسی برای حفظ آثار، اشعار و حتی مقبره آقا مومن فکری نمی کند. او اشعار زیادی دارد. که برخی ها در دست قدیمی های تفرش است. نوع سروده ها و استفاده از تخلص در شعر به طور یقین شعر آقا مومن را اثبات می کند.


مرحوم حاج قاسم الله وردی فرزند حسین
تاریخ وفات : 1395/11/28
مرحوم حاج قاسم الله وردی در آرامستان چهارتاقی روستای طراران (سعیدیه) شهرستان تفرش آرمیده است.
روحش شاد و یادش مستدام باد.
برای شادی روح در گذشتگان صلوات
سیدمحمد حسینی عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی در گفتگو با تسنیم با اشاره به برنامههای دولت در بودجه سال ۹۸ برای تعیین تکلیف یارانههای نقدی، گفت: رقم اختصاص داده شده در بودجه سال ۹۸ از سوی دولت برای رفع فقر مطلق، نسبت به سال جاری، از ۹۹ هزار میلیارد تومان به ۱۴۲ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است.
وی افزود: دولت طبق بودجه سال ۹۸، توجه بیشتری به رفع فقر مطلق و توجه به اقشار ضعیف و افزایش سطح درآمدها داشته که این امید وجود دارد تا سطح درآمدها و کاهش فقر در سال آینده بهبود نسبی پیدا کند، اما تا رسیدن به حد مطلوب و منطبق شدن درآمده با سطح تورم، فاصله بسیاری وجود دارد.
عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با انتقاد از روند فعلی پرداخت یارانههای نقدی، اظهار داشت: روال پرداخت یارانههای نقدی به شکل فعلی، به ضرر منابع عمومی کشور است و باید چارهای برای آن اندیشیده شود.
حسینی اضافه کرد: روند پرداخت یارانههای نقدی در سال آینده به سرپرستان خانوار تغییری نمیکند با همان روال ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان خواهد بود، اما طبق پیشبینیهایی که دولت در بودجه سال ۹۸ داشته، میزان یارانه نقدی افراد تحت پوشش نهادهای حمایتی نظیر کمیته امداد و بهزیستی افزایش مییابد.
وی تأکید کرد: در بودجه سال ۹۸ مبلغی برای سلامت و رقمی هم برای رفع فقر مطلق در نظر گرفته شده که شامل سبدهای کالایی است که وزارت تعاون میتواند به اقشار ضعیف جامعه تخصیص دهد.
عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با تأکید بر اینکه رقم یارانه اقشار ضعیف نسبت به سال ۹۷ بالغ بر ۱۵ درصد افزایش مییابد، گفت: افزایش یارانه نقدی اقشار ضعیف و کمدرآمد جامه در دستورکار جدی دولت و مجلس در سال ۹۸ قرار گرفته، اما نباید شرایط بهگونهای پیش رود که موجب افزایش نقدینگی و به تبع آن، رشد تورم شود.
نماینده مردم تفرش در مجلس در پایان خاطرنشان کرد: تا زمانی که یارانه نقدی دهکهای بالای جامعه حذف نشود، دولت اعتبار لازم برای افزایش یارانه نیازمندان را نخواهد داشت، اما باید منابع لازم برای افزایش یارانه نقدی نیازمندان نیز پیشبینی شود.
استاندار مرکزی گفت: آبرسانی به تفرش از طرح هفتیان از اولویت های این شهر است و به 920 میلیارد ریال اعتبار نیاز دارد.
به گزارش ایرنا، سید «علی آقازاده» روز یکشنبه در نشست شورای اداری شهرستان تفرش، افزود: طول مسیر انتقال آب از روستای هفتان تا این شهر حدود 90 کیلومتر است و بهره برداری از این طرح نقش مهمی در جذب سرمایه گذار و توسعه شهرستان دارد.
وی ادامه داد: 40 روستا در مسیر این لوله گذاری قرار گرفته و تاکنون با اجرای قسمتی از این طرح، مردم 20 روستای از نعمت آب شرب بهره مند شده اند و با اتمام آن علاوه بر شهر تفرش آبرسانی به بقیه روستاها نیز انجام می شود.
استاندار مرکزی از اختصاص 200میلیارد ریال برای خرید لوله به شرکت آب منطقه ای استان مرکزی برای آبرسانی به شهرستان تفرش خبر داد و گفت: با اختصاص این اعتبار انتخاب پیمانکار برای عملیات لوله گذاری 23 کیلومتر مسیر تا هفته آینده مشخص می شود.
آقازاده ادامه داد: پیش بینی می شود که سال آینده از طریق فاینانس داخلی و اعتبارات دولتی بهره برداری از این طرح آغاز شود.
وی با یاد آوری جشن 40سالگی انقلاب در سال جاری، افزود: فشارهای دشمنان انقلاب در چهلمین سال انقلاب به مردم بیشتر شده است و باید با اتحاد ملت و دولت توطئه دشمنان را نقش بر آب کرد.
وی ادامه داد: در دهه فجر امسال باید جشن های پیروزی انقلاب با همکاری مسئولان و مردم هر چه باشکوهتر برگزار شود.
استاندار مرکزی گفت: همه طرح های آماده بهره برداری باید برای افزایش روحیه شادی و نشاط در دهه مبارک فجر راه اندازی شود و مردم از میوه شیرین خدمت بهره بگیرند.
آقازاده اضافه کرد: توسعه زیر ساخت و راه های ارتباطی نیاز زیربنایی در توسعه شهرستان تفرش است و ایجاد تونل نقره کمر علاوه بر توسعه راه ارتباطی افزایش جاذبه گردشگری و سرمایه گذاری در شهرستان را به همراه دارد.
وی با یادآوری واردات 80 در صد تجهیزات ورزشی مورد نیاز کشور از خارج، افزود: ایجاد شهرک تخصصی تولید تجهیزات ورزشی ازجمله نیاز های ضروری کشور و استان برای جلوگیری از واردات این تجهیزات بوده و با توجه به ظرفیت های تفرش این شهرستان می تواند مکان مناسبی برای انجام آن باشد.
استاندار مرکزی گفت: ایجاد این شهرک در تفرش علاوه بر اشتغالزایی، خودکفایی و کاهش واردات در این بخش را نیز به همراه دارد.
وی با یادآوری ظرفیت گردشگری شهرستان تفرش افزود: ظرفیت های این شهرستان در بخش گردشگری باید به طور موثر با مشارکت سرمایه گذاران و حمایت های دولت بارور شود.
معاون عمرانی استانداری مرکزی در این نشست گفت: گردشگری، صنایع دستی و خدمات از جمله مهمترین ظرفیت های شهرستان تفرش است که باید مسئولان برنامه اصولی برای آن داشته باشند.
«مهدی زندیه وکیلی» افزود: توسعه گردشگری و صنایع دستی در شهرستان تفرش با اعتبارات شهرستانی و استانی ناممکن است و می طلبد که جذب اعتبارات ملی در دستور کار مسئولان قرار گیرد.
وی ادامه داد: با توجه به فرهنگ غنی تفرش و ظرفیت های پذیرش گردشگر،ایجاد زیر ساخت های لازم در این خصوص ضروری است.
معاون عمرانی استانداری مرکزی گفت: توسعه شهرستان تفرش نیازمند طرح مطالعاتی استراتژیک است و باید این طرح توسط میراث فرهنگی تهیه شود.
فرماندار تفرش نیز در این نشست گفت: این شهرستان از ظرفیت های مناسبی در زمینه جذب گردشگر برخوردار است و برای برای رفع بیکاری و افزایش در آمد در منطقه باید از آن بهینه بهره برد.
«حمیدرضا فراهانی» کمبود نیروی انسانی در حوزه بهداشت و درمان را از جمله مشکلات شهرستان تفرش عنوان کرد و افزود: ارایه خدمات درمانی به مردم این شهرستان توسط نیروهای طرحی است که این مهم موجب نارضایتی مردم شده است.
وی گفت: نبود پزشک متخصص زنان و زایمان، جراح و پزشک عمومی از دیگر مشکلات حوزه درمان شهرستان تفرش است.
فرماندار تفرش افزود: این شهرستان با وجود دارا بودن امکانات و تجهیزات فیزیوتراپی با کمبود نیرو مواجه است و می طلبد که دانشگاه علوم پزشکی مساعدت لازم را در این خصوص انجام دهد.
وی خاطرنشان کرد: فعالیت اجرایی 125 واحد در شهرک اصناف شهرستان تفرش آغاز شده که 80 واحد آن به بهره برداری رسیده است.
استاندار مرکزی در سفر یک روزه به شهرستان تفرش علاوه بر حضور در نشست شورای اداری از واحد تولید محصولات لاستیکی در این شهرستان بازدید کرد.
شهرستان تفرش از توابع استان مرکزی با 24 هزار نفر جمعیت در 85 کیلومتری شمال شرق اراک واقع شده است و به دیار نخبگان ایران شهرت دارد.
مدیر کل میراث فرهنگی استان مرکزی گفت: این درختان از نوع چنار و گردو هستند که مراتب ثبت درخت گردوی کهنسال قیمازخانه روستای طراران ، درخت چنار کهنسال محله سرگذر محلات به شماره ۴۵۵، درخت گردوی کهنسال لطف علی روستای طراران و درخت چنار کهنسال ابوالعلی و درخت گردوی کهنسال دره سی سوارآباد از سوی رئیس سازمان میراثفرهنگی به استاندار مرکزی ابلاغ شد.

به گزارش پایگاه خبری تفرش ،به نقل از روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مرکزی،مدیر کل با اعلام این خبر گفت: « ثبت آثار طبیعی در کنار آثار تاریخی و ناملموس نه تنها یک رسالت اجتماعی جهت حفظ و پاسداشت آنهاست بلکه هر یک، پتانسیلی بالقوه برای توسعه گردشگری مناطق، روستاها و شهرهای میزبان است.»
حسینی افزود: « آن آثار زین پس ضمن رعایت حقوق مالکانه، تحت نظارت و حمایت سازمان میراث فرهنگی کشور هستند و تدوین ظوابط حفاظتی و تعیین عرصه و حریم این اثر بر عهده این سازمان خواهد بود به همین جهت هرگونه دخل و تصرف یا اقدام و عملیاتی که منجر به تخریب یا تغییر در اصالت این آثار شود، ممنوع است.»
وی در پایان گفت: « معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان میراث فرهنگی کشور در نامههایی جداگانه مراتب ثبت درخت گردوی کهنسال قیمازخانه روستای طراران به شماره ۴۵۲، درخت چنار کهنسال محله سرگذر محلات به شماره ۴۵۵، درخت گردوی کهنسال لطف علی روستای طراران به شماره ۴۵۱، درخت چنار کهنسال ابوالعلی به شماره ۴۵۴ و درخت گردوی کهنسال دره سی سوارآباد شماره ۴۵۳ به استاندار مرکزی ابلاغ کرد .»
در ۱۷ کیلومتری شمال شرقی تفرش چهارتاقی نویس وجود دارد که در دامنه های غربی روستای نویس نیز واقع شده است. چارتاقی نویس یکی دیگر از نمونههای چارتاقیهای منفرد در ایران با شکل متقارن چهار وجهی و با قاعده مربع است. بنا از چهار پایه با چهار تاق تشکیل شده که گنبدی به واسطه چهار فیلپوش بر روی آنها ساخته شده است؛ این بنا با همین نام چهارتاقی نویس با شماره ۳۴۴ در فهرست آثار ملی ثبت شده است.
درخشش زوج هنرمند تفرشی ( تنها نمایندگان استان مرکزی ) در چهاردهمین دوره جشنواره سراسری تئاتر مهر کاشان

بازیگری دوم مرد: #میثم_سرآبادانی
بازیگری سوم زن: #مهسا_افتحی
کارگردانی سوم:مهسا افتحی
طرح و ایده سوم:مهسا افتحی
و معرفی اثر به جشنواره بین المللی تئاتر فجر
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مرکزی گفت: کاوش دستکندهای محله ترخوران تفرش در تفاهم نامه مشترک این اداره کل با شهرداری تفرش در دستور کار قرار گرفت.
« علیرضا ایزدی » روز شنبه در جمع خبرنگاران افزود: محله ترخوران یکی از 2 محله اصلی شهر تفرش است که دستکندهای بی نظیری دارد و برای روشن شدن ساختار، تاریخ و کیفیت های معماری باید کاوش های کارشناسی را تجربه کند تا از گزند مصون مانده و نقاط ابهام تاریخی آن روشن شود.

وی اظهار داشت: طبق اطلاعات اولیه، این دستکند ها متعلق به قرون متاخر اسلامی است و دارای دالان ها و اتاق های تو در توست.
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مرکزی توضیح داد: نگهداری و اطلاع رسانی این دستکندها در صورت کاوش نشدن در دست تخریب های ناآگاهانه قرار می گیرند چراکه هر گود برداری شهری، طرح های عمرانی و سیستم های فاضلاب شهری می توانند خطر جدی برای این آثار ارزشمند محسوب شود.
ایزدی گفت: با توجه به دغدغه شهرداری و شورای اسلامی تفرش و اهمیت فوق العاده این دستکندها برای میراث فرهنگی استان مرکزی، با امضای این تفاهم نامه مرحله اجرایی کاوش ها کلید می خورد.
دستکندها و شهرهای زیرزمینی نمونه های کم نظیری از نبوغ مردمان در حوزه دفاعی و پدافند غیرعامل هستند و این بخش از معماری کهن با دالان های تودر تو و رازناک و معماری ماهرانه و عجیب از جاذبه بالایی برای رونق گردشگری برخوردار است.
دستکند ها با هدف ایجاد سرپناه مردمان شهرها در ناملایمات محیطی و خطر حمله دشمنان ایجاد می شد و ویژگی بارز آن ها این است که بدون استفاده از هیچ گونه مصالح انسان ساخت و تنها با استفاده از ابزارهای دستی کندمان ایجاد شده اند و با گذر زمان همچنان مستحکم هستند و حرف های زیادی برای گفتن دارند.
هدف از ایجاد اغلب این دستکندها استتار محل زیست و خفای انسانی در برابر دشمنان خارجی بوده و محوریت اشتراک آنان در زمینه معماری، وجود کریدورهای تنگ و تاریک و متعدد است که جلوه عجیبی دارد اما کارویژه مهمی را در یک بازه تاریخی خاص در حفظ و بسط امنیت و زیست مردم آن خطه در ناملایمات حاکم برعهده داشته است.
شهرستان تفرش از توابع استان مرکزی است و دراین منطقه بیش از 30 هزار نفر زندگی می کند.
به گزارش پایگاه خبری تفرش به نقل از سایت دانشگاه تفرش، مراسم تکریم مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری و معارفه سرپرست جدید نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری با حضور مدیراموردفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها، رییس دفاتر نهاد در استان مرکزی، رییس دانشگاه تفرش و مسئولین محلی در سالن گردهمایی حاج ابراهیم کاریابی دانشگاه تفرش برگزار شد.

حجتالاسلام علی تقوی مدیراموردفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها در این آیین ضمن عرض تسلیت به مناسبت رحلت حضرت امالبنین (س) گفت: مادران شهدا و شهدای گرانقدر حجت خدا بر ما هستند زیرا حق بزرگی بر گردن ما داشته و در طول این سالها با حفظ روحیه ایثار در بین ما زندگی نمودهاند.
تقوی افزود: انقلاب اسلامی ایران یک فرصت بزرگ تاریخی و نعمت الهی است که خداوند به ما عطا نموده است که خداوند در این فرصت بزرگ که تکرار شدنی نیست حجت را برما تمام نموده است.
وی ادامه داد: تکلیف در محیطهای دانشگاهی بسیار سنگینتر از محیطهای دیگر است و باید در جامعه علمی با تمام توان برای پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی تلاش نماییم.
مدیرامور دفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها با اشاره به وجود دو حجاب ظلمانی و نورانی افزود: حجاب ظلمانی به دین آسیب رسانده و حجاب نورانی به رشد علمی آسیب میرساند که باید دانشگاهها را از توقف در حجاب نورانی و درگیر شدن در حجاب ظلمانی مبرا نموده و تلاش نماییم با کمک دفتر نهاد رهبری و مشارکت استادان و تشکلهای دیگر این نظام را به اهداف آرمانی خود برسانیم.
حجتالاسلام مهدی ایمانی مقدم رئیس دفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاههای استان مرکزی نیز در این آیین گفت: مسئولیت در دفاتر نهاد یک تکلیف و قبول مشقت و بستری برای اعتلا بخشیدن به کلمه حق و مسئولیتپذیری است.
ایمانی مقدم افزود: اگر انسان با قبول مسئولیت در این راه برای رسیدن به اهداف متعالی تلاش نماید مقدمات تعالی روح خود را فراهم نموده است.
محمدقاسم سحاب رئیس دانشگاه تفرش نیز در این مراسم گفت: مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دوران تصدی خود در این سمت ضمن حفظ رفتار پدرانه همراه با دلسوزی با دانشجویان درپیشرفت دانشگاه نیز نقش مؤثری را ایفا نمودند.
در پایان این مراسم از زحمات حجتالاسلام "رسول ظرافت" مسئول سابق نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تفرش تقدیر و حجتالاسلام "سید مهدی قاضیزاده" بهعنوان سرپرست نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تفرش منصوب شد.
ادای احترام به مقام شامخ شهدای گمنام در دانشگاه تفرش به مناسبت ۲۲ اسفند روز گرامیداشت مقام شهدا و بازدید از موزه دانشگاه تفرش از دیگر برنامه های جانبی این مراسم بود.
نماینده میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در تفرش گفت: آینه کاری یکی از هنرهای دستی باقدمت در تفرش است که منسوخ شده است.
علی حیدری روز پنجشنبه در گفت و گو با ایرنا عنوان کرد: هنر آینه کاری با ظرافت های خاصی همراه بوده و در دوره های گذشته اغلب در خانه اشراف و اعیان تفرش کاربرد داشته است.
وی اظهار کرد: این هنر بومی شهرستان تفرش محسوب نمی شود اما، با توجه به اینکه بزرگان و اشراف این شهر برای تزئین منازلشان تمایل به آینه کاری و گچ کاری داشته اند، هنرمندان زیادی از دیگر نقاط کشور به این شهرستان سفر می کردند و هنر آینه کاری را به تفرشیان آموختند.
حیدری افزود: آموزش و فعالیت علاقه مندان هر آینه کاری در تفرش با استادکاران باعث شد که هنرمندان بسیاری در تفرش تربیت شود اما، با گذر زمان این هنر امروز رونقش را در تفرش از دست داده و به هنری منسوخ بدل شده است.
وی بیان کرد: اکثر بناهای آینه کاری شده در شهرستان مربوط به اعیان و دوره قاجاریه است که تخریبشده و ازدست رفته است.
نماینده میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در تفرش گفت: در کنار آینه کاری گچ کاری های زیبایی نیز در معماری بناهای باقدمت تفرش وجود دارد که این هنر نیز به واسطه گذر زمان و مهاجرت گچکاران هنرمند شهرستان از رونق افتاده است.
وی، یکی از بناهای آینه کاری و گچبری شده شهرستان تفرش را منزل ضیایی عنوان کرد و افزود: این بنا متعلق به دوران قاجاریه و از ابنیه تاریخی مهم تفرش است که در محله زاغرم واقع شده و در تاریخ 23 شهریور 1382 با شمارهٔ ثبت 10174 بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است اما امروز در شرایط مناسبی به سر نمی برد.
حیدری عنوان کرد: گچبری این بنا به شکل گل و بوته با الگوهای قالبی هنرمندان اصفهانی و تهرانی کار شده است اما، به دلیل کمبود منابع مالی ویژه مرمت دچار تخریب فراوان شده است و مقرر است برای احیاء با نظر مثبت صندوق حفظ و احیای بناهای تاریخی به بخش خصوصی واگذار شود و به تبع آن در امر مرمت و معماری اصلی آن باید مورد توجه قرار گیرد.
تاریخ و اسناد مختلف نشان می دهد که آینه کاری و یا تزئین یک بنا به واسطه آینه برای نخستین بار در شهر قزوین در زمان شاه طهماست صفوی در سال 965 هجری قمری آغاز شده است و اکثر باقی مانده های این هنر امروز در شهرهای اصفهان، تهران و شیراز به چشم می خورد.
آینه کاری یکی از هنرهای سنتی ایران به شمار می رود و به نظر می رسد استفاده از این هنر دستی بسته به فرهنگ و باور ایرانیان نسبت به آب و آینه دارد چراکه گذشتگان ارزش بالایی برای آب و آینه قائل بودند به طوری که آن را نماد پاکی و روشنایی می دانستند و استفاده از این هنر در معماری بناها نشان از رسوخ این فرهنگ در بین ایرانیان دارد.
این سنت معماری پس از مدتی از خانه های افراد متمول به اماکن زیارتی و زیارتگاه های نیز تسری یافت و در اکثر امامزاده های نقاط مختلف کشور نیز می توان همچنان این هنر ارزشمند را یافت.
براساس اسناد و مدارک مختلف قدیمی آغاز استفاده از آینه کاری در معماری ها به سده 10 هجری قمری بر می گردد و در آن زمان شیشه و آینه در زمره کالای وارداتی به ویژه از شهر و نیز ایتالیا جای داشته است که در مسیر انتقال به ایران دچار شکستگی می شد و هنرمندان ایرانی این زیان را در واقع به یک صرفه اقتصادی می رساندند و از این در معماری بناها مورد استفاده قرار می دادند.
آینه کاری در ابتدای آغاز عمر خود به صورت طرح های ساده و برجسته انجام می گرفت و به مرور زمانی دخل و تصرفاتی در شکل و نوع آینه کاری صورت گرفت به طوری که به شکل طرح ها گل، برگ و طرح هایی از انواع پرندگان کار شد و پیش رفت و حتی در دوره قاجار نیز آینه کاری های شاخصی را در بناها و کاخ های آن شاهد هستیم که برخی از آن ها همچون تالار آینه، کاخ شمس العماره و کاخ گلستان شهرتی جهانی دارند.
هنرمندانی هستند که آینه کاری را از کاربردی صرف در معماری خارج کرده اند و در راستای توسعه این هنر همچون آینه کاری بر روز ظروف اقدام می کند که این تلاش برای زنده نگهداشتن این هنر اصیل، ظریف و زیبا ارزنده است.
6992/6013/خبرنگار: آذر اسفندیاری***انتشاردهنده:مژگان حیدری
.: Weblog Themes By Pichak :.